Nvidia và OpenAI thay thế bản hợp đồng 100 tỷ USD: Bong bóng AI sắp vỡ hay màn kịch của những gã khổng lồ?

Trong một động thái đầy bất ngờ, Nvidia đang tiến rất gần đến việc hoàn tất khoản đầu tư 30 tỷ USD vào OpenAI. Con số này chính thức thay thế cho thỏa thuận hợp tác trị giá 100 tỷ USD từng gây chấn động vào năm ngoái, đánh dấu một bước lùi chiến lược để tiến những bước dài hơn trong bối cảnh thị trường AI đang đứng trước nhiều hoài nghi về bong bóng tài chính.

Thỏa thuận mới này là một phần trong vòng gọi vốn khổng lồ đang đưa giá trị vốn hóa của cha đẻ ChatGPT lên con số không tưởng: 730 tỷ USD (chưa bao gồm số vốn mới). Theo các nguồn tin thân cận, quá trình đàm phán đang ở giai đoạn nước rút và có thể chính thức hạ màn ngay trong tuần này.

Từ ‘bản ghi nhớ’ đầy tham vọng đến thực tế khốc liệt

Nhìn lại thời điểm tháng 9 năm ngoái, khi Nvidia và OpenAI công bố “ý định thư” về một mối quan hệ đối tác trị giá 100 tỷ USD, cả thế giới công nghệ đã thực sự lên cơn sốt. Thỏa thuận đó như một thỏi nam châm đẩy giá trị vốn hóa của Nvidia vượt ngưỡng 5.000 tỷ USD chỉ vài tuần sau đó. Theo kế hoạch cũ, Nvidia sẽ rót vốn theo 10 đợt, mỗi đợt 10 tỷ USD để đổi lấy cổ phần, trong khi OpenAI cam kết mua hàng triệu chip AI để xây dựng hạ tầng 10 gigawatt.

Tuy nhiên, “tuần trăng mật” trên giấy tờ này đã vấp phải thực tế phũ phàng. Kể từ đầu năm, nhóm cổ phiếu công nghệ Mỹ đã bốc hơi khoảng 17%, phản ánh sự lo ngại ngày càng tăng của giới đầu tư về tính bền vững của lĩnh vực AI. Bản ghi nhớ 100 tỷ USD đó chưa bao giờ trở thành một hợp đồng pháp lý chính thức và từng bị Wall Street Journal mô tả là đã “đóng băng” vào tháng 1 vừa qua.

Thay vì duy trì một cam kết kéo dài nhiều năm đầy rủi ro, hai bên đã chọn phương án “tiền tươi thóc thật”. Khoản đầu tư 30 tỷ USD hiện tại đơn giản hơn, trực diện hơn: Nvidia đưa tiền, OpenAI đưa cổ phần và ngay lập tức tái đầu tư phần lớn số vốn đó vào việc mua phần cứng của chính Nvidia. Một vòng tuần hoàn vốn hoàn hảo để củng cố vị thế dẫn đầu của cả hai.

Tại các buổi gặp gỡ với các nhà đầu tư mạo hiểm tuần này, ban lãnh đạo OpenAI không hề giấu diếm tham vọng “đốt tiền” để thống trị. Họ dự kiến sẽ chi khoảng 600 tỷ USD cho các nguồn lực tính toán từ nay đến năm 2030. Đối với Sam Altman, quyền truy cập vào sức mạnh tính toán (computing power) chính là “lá chắn” tốt nhất trước mọi đối thủ cạnh tranh.

Hiện tại, doanh thu của OpenAI đã vượt mốc 20 tỷ USD tính trên cơ sở hàng năm (annualised basis), một con số cực kỳ ấn tượng đối với một startup. Điều đáng chú ý là tốc độ tăng trưởng doanh thu của công ty này tỷ lệ thuận với khả năng tiếp cận phần cứng tính toán, với cả hai chỉ số đều tăng gấp ba lần sau mỗi năm. Điều này lý giải vì sao OpenAI chấp nhận định giá 730 tỷ USD để huy động vốn bằng mọi giá: Họ cần điện và chip để tồn tại.

Nvidia không phải là cái tên duy nhất muốn có phần trong “miếng bánh” OpenAI. SoftBank của tỷ phú Masayoshi Son cũng đang ở giai đoạn cuối để rót thêm 30 tỷ USD. Amazon thậm chí còn chịu chơi hơn với kế hoạch đầu tư lên tới 50 tỷ USD, đi kèm với các thỏa thuận sử dụng mô hình ngôn ngữ của OpenAI.

Ngoài ra, danh sách các “ông lớn” xếp hàng chờ đợi còn có Microsoft và quỹ MGX của Abu Dhabi. Dù có những tin đồn về việc rạn nứt giữa Sam Altman và Jensen Huang, nhưng những tuyên bố công khai gần đây đã dập tắt điều đó.

Quang Hùng Studio

Sam Altman khẳng định trên X: “Chúng tôi yêu thích làm việc với Nvidia, họ tạo ra những con chip AI tốt nhất thế giới”.

Đáp lại, ông chủ Nvidia cũng gọi những thông tin về sự tranh cãi là “vớ vẩn”.

Rõ ràng, trong cuộc chơi AI này, dù là đối tác hay đối thủ, tất cả đều đang bị cuốn vào một vòng xoáy tài chính khổng lồ. Việc Nvidia rút lại cam kết 100 tỷ USD để thay bằng 30 tỷ USD tiền mặt không phải là dấu hiệu của sự suy yếu, mà là sự tỉnh táo của một “nhà cái” biết cách chốt lời và kiểm soát rủi ro trong một thị trường đang quá nóng.

*Nguồn: FT, Reuters