Ngày đầu năm mới nên làm và kiêng kỵ điều gì để cả năm may mắn?

Đi lễ chùa cầu may

Sáng mùng 1 Tết, nhiều người có thói quen đi lễ chùa để thắp hương, dâng lễ, cầu cho bản thân và gia đình năm mới gặp nhiều sức khỏe, may mắn, mọi sự hanh thông.

Đây cũng là dịp để mọi người gửi gắm những nguyện ước và kỳ vọng hoàn thành các dự định còn dang dở trong năm cũ.

Chúc Tết và lì xì

Tết là thời gian sum vầy, là dịp để các thành viên trong gia đình tạm gác lại công việc để quây quần bên nhau và gửi những lời thăm hỏi, chúc Tết ý nghĩa.

Những lời chúc Tết hay kèm với phong bao lì xì đỏ tượng trưng cho may mắn và tài lộc. Tiền lì xì không quan trọng giá trị mà chứa đựng tấm lòng và sự chúc phúc cho người nhận, từ trẻ nhỏ đến người lớn tuổi.

Mặc trang phục sáng màu

Ngày đầu năm mới, việc trưng diện trang phục mới, màu sắc rực rỡ như đỏ, vàng, hồng, cam… giúp bạn có thêm thần thái tự tin và sự tươi tắn, rạng rỡ.

Những bộ trang phục sáng màu không chỉ góp phần tạo không khí vui tươi mà còn mang ý nghĩa thuận lợi, suôn sẻ trong năm mới.

Mở cửa đón xuân

Người xưa tin rằng, việc mở cửa sổ, cửa chính vào ngày đầu năm sẽ giúp gia chủ đón nhận được tinh hoa đất trời, thu hút tài lộc và sự mới mẻ. 

Ngoài ra, hành động này còn thể hiện tấm lòng cởi mở, hòa đồng với những người xung quanh, chào đón một khởi đầu mới.

Ăn những món mang ý nghĩa tốt lành

Đầu năm mới, những món ăn quen thuộc trong ngày Tết như hạt dẻ cười, dưa hấu, táo xanh – đỏ, bánh chưng, bánh tét… lại được dịp “lên ngôi”.

Những món này không chỉ ngon, cung cấp dinh dưỡng cho cơ thể mà còn mang ý nghĩa tài lộc, may mắn, có thể mang đến những điều tích cực, tốt đẹp cho mọi người.

Khai bút đầu năm

Khai bút đầu năm là phong tục truyền thống ý nghĩa đối với người Việt, nhất là học sinh, sinh viên và những người làm công việc sáng tạo. 

Vào ngày này, học sinh, sinh viên thường khai bút bằng cách làm bài tập, còn nhà thơ, nhà văn có thể viết một câu thơ, câu văn ngắn với mong muốn một năm mới suôn sẻ trong công việc, gặt hái được nhiều thành công.

Khai bếp đầu năm

Dân gian có câu “bếp ấm, nhà an, giàu sang sẽ đến”. Bếp được xem là không gian ấm áp nhất trong nhà, không chỉ gắn kết các thành viên mà còn là nơi hội đủ năm yếu tố ngũ hành.

Vì vậy, khai bếp đầu năm (hay còn gọi xông bếp) được người Việt coi là một trong những việc nên làm vào mùng 1 Tết với hy vọng năm mới suôn sẻ, nhiều sức khỏe và may mắn, bình an.

Theo quan niệm của người Việt, “có kiêng có lành”. Dù chưa có bằng chứng khoa học xác thực nhưng các phong tục dưới đây vẫn được mọi người duy trì, truyền tai nhau để cầu mong năm mới gặp nhiều may mắn.

Gợi ý một số điều kiêng kỵ vào đầu năm mới:

Quét nhà mùng 1 Tết

Vào ngày Tết, phổ biến nhất là mùng 1, các gia đình Việt thường kiêng quét nhà. Bởi theo quan niệm xưa, việc quét nhà có thể quét đi cả may mắn, tài lộc. 

Phong tục này cũng từng được nhắc đến trong cuốn sách Việt Nam phong tục xuất bản đầu thế kỷ XX của học giả Việt nổi tiếng, Phan Kế Bính. 

Sách viết: “Quét tước trong nhà phải kiêng, không dám hốt rác đổ đi, chỉ vun vào một xó, đợi 3 hôm động thổ rồi mới đem đổ”.

Cãi vã hay nói điều xui xẻo

Quan niệm dân gian Việt Nam cũng cho rằng, đầu năm mọi thứ đều thanh sạch, mới mẻ nên cần tránh những cuộc cãi vã ồn ào hay nói những lời khó nghe, xui xẻo, thiếu lịch sự.

Trong sách Việt Nam phong tục, học giả Phan Kế Bính viết: “Sáng mùng 1 Tết, mọi người ăn nói phải giữ gìn, sợ nói bậy thì ‘dông’ cả năm. Nhiều nhà nhờ một người phúc hậu dễ tính, sáng sớm đến xông đất, để cả năm được bán đắt, buôn may”.

Mặc quần áo màu đen hoặc trắng

Theo quan niệm xưa, đen và trắng là màu của tang lễ, chết chóc. Vì vậy, vào ngày Tết, mọi người thường tránh mặc những đồ màu này.

Thay vào đó, mọi người thường mặc đồ màu đỏ, xanh, vàng, hồng, hoa văn sặc sỡ… tạo sự vui tươi, phấn khởi trong những ngày Tết.

Vay mượn, trả nợ

Điều kiêng kỵ này xuất phát từ quan niệm ngày đầu xuân mở cửa để đón tài lộc, nếu cho mượn hay trả nợ giống như đang dâng tài lộc vào tay người khác.

Chính vì vậy, bạn không nên vay hoặc trả tiền bạc, đồ đạc vào những ngày đầu năm mới vì điều đó dễ khiến gia đình rơi vào cảnh túng thiếu, nợ nần cả năm.

Cho lửa, nước

Vào các ngày Tết, nhất là vào mùng 1, người ta kỵ người khác đến xin lửa, nước của nhà mình. Bởi người ta quan niệm, lửa có màu đỏ – màu tượng trưng cho sự may mắn, cho người khác lửa tức là cho đi cái đỏ, cái may mắn của mình.

Nước được ví như nguồn tài lộc, tiền bạc nên nếu cho người khác nước thì trong năm, bạn dễ mất tiền bạc, của cải.

Mai táng

Tết là ngày vui của mọi người nên nhà nào có tang sẽ cất khăn tang trong 3 ngày để người thân, bạn bè, hàng xóm không phải đi điếu vào ngày đầu năm mới.

Nếu người nhà mất vào ngày mùng 1, gia chủ sẽ không phát khăn tang mà để đến sáng mùng 2. Những gia đình có tang sẽ tránh đi chúc Tết, thăm hỏi nhà khác.

Làm vỡ đồ đạc

Người xưa quan niệm, làm vỡ đồ đạc, vật dụng đầu năm là điềm không may, dễ gây rạn nứt, bất hòa giữa các thành viên trong gia đình. Vì vậy, vào dịp Tết, mọi người thường kiêng làm vỡ ly, chén, bát…

Ngoài ra, người Việt còn lưu truyền nhiều điều kiêng kỵ trong ngày đầu năm mới như: tránh chẻ củi vì sợ “động” đến thổ thần; không trèo cao chọc lên trời; giữ nhà cửa sạch sẽ.