Giải phóng đường thở cho người đàn ông nghẹt mũi 5 năm, lệ thuộc thuốc co mạch

Thông mũi tức thì có thể đánh đổi bằng nhiều năm lệ thuộc thuốc

5 năm qua, cuộc sống của ông N.T.S (sinh năm 1972) gắn liền với nỗi ám ảnh mang tên “nghẹt mũi kinh niên”. Nghẹt mũi kéo dài không chỉ khiến ông thường xuyên mệt mỏi, mất ngủ mà còn đẩy ông vào vòng luẩn quẩn của việc điều trị nội khoa không hiệu quả. Dù đã dùng nhiều loại thuốc uống và thuốc xịt theo đơn, cảm giác thông thoáng chỉ xuất hiện trong thời gian ngắn, sau đó tình trạng nghẹt mũi lại nhanh chóng quay trở lại.

Để tự “giải cứu” đường thở, ông S. bắt đầu tìm đến thuốc xịt co mạch vì hiệu quả thông mũi gần như tức thì. Tuy nhiên, sau một thời gian, tình trạng không cải thiện mà còn nặng dần, hai bên mũi bít chặt, kèm khó thở. Khi chất lượng cuộc sống bị ảnh hưởng nghiêm trọng, ông S. mới quyết định đến thăm khám tại Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Nam Sài Gòn – nơi chăm sóc sức khỏe quen thuộc của cả gia đình ông nhiều năm qua.

Tại đây, kết quả chẩn đoán hình ảnh chụp cắt lớp vi tính (CT scan) cho thấy mũi – xoang hoàn toàn bình thường, không ghi nhận hình ảnh viêm, ứ dịch hay polyp, giúp bác sĩ loại trừ viêm xoang mạn – nguyên nhân thường gặp khi người bệnh khò khè, khó thở và nghẹt mũi dai dẳng.

Ngược lại, hốc mũi cho thấy cuốn mũi dưới hai bên phì đại, gần như bít đường thở, khiến luồng khí lưu thông bị cản trở. Khai thác bệnh sử cho thấy người bệnh lạm dụng thuốc xịt co mạch trong thời gian dài: thuốc chỉ thông mũi tạm thời nhưng dùng quá mức dễ gây hiệu ứng dội ngược, dẫn đến viêm mũi do thuốc và cuốn mũi quá phát, khiến nghẹt mũi kéo dài suốt nhiều năm.

Lý giải về tình trạng này, ThS-BS.CKII Nguyễn Trương Khương, Giám đốc chuyên môn bệnh viện, bác sĩ trực tiếp điều trị, cho biết: “Khi niêm mạc mũi bị viêm hoặc kích thích, các mạch máu giãn ra khiến cuốn mũi sưng to, gây nghẹt mũi. Thuốc xịt co mạch hoạt động bằng cách làm co mạch máu tại chỗ, giúp giảm phù nề cuốn mũi tạm thời và mang lại cảm giác thông thoáng ngay lập tức. Tuy nhiên, đây thực chất là một ‘con dao hai lưỡi’. Nếu sử dụng kéo dài hoặc xịt quá thường xuyên, khi thuốc hết tác dụng, mũi có thể nghẹt lại nặng hơn, khiến niêm mạc sưng dai dẳng và tình trạng nghẹt mũi ngày càng trầm trọng”.

Phì đại cuốn mũi dưới: Bít tắc đường thở và hệ lụy đáng lo ngại 

Cuốn mũi dưới là cấu trúc quan trọng giúp làm ấm – làm ẩm – lọc không khí. Khi bị viêm hoặc kích thích kéo dài, cuốn mũi có thể phù nề, dày lên bất thường, dẫn đến phì đại cuốn mũi dưới. Khi hai cuốn mũi phì đại, lòng mũi bị thu hẹp đáng kể, gây nghẹt mũi dai dẳng và ảnh hưởng sinh hoạt hàng ngày.

Theo bác sĩ, nếu tình trạng kéo dài, người bệnh có thể gặp:

• Nghẹt mũi dai dẳng, phải thở bằng miệng, khô họng khi ngủ.
• Giảm khứu giác, cảm giác “mũi không thông dù đã xịt thuốc”.

Đối với trường hợp của ông S., do lạm dụng thuốc xịt co mạch trong thời gian dài, cuốn mũi dưới hai bên phì đại quá mức khiến các phương pháp điều trị nội khoa không còn hiệu quả. Theo ThS-BS.CKII Nguyễn Trương Khương, can thiệp phẫu thuật lúc này được xem là “chìa khóa” giúp giải phóng đường thở và cải thiện chất lượng cuộc sống cho người bệnh.

Cải thiện đường thở nhờ phẫu thuật nội soi chỉnh hình cuốn mũi dưới 

ẢNH: BVCC

Ê-kíp phẫu thuật do ThS-BS.CKII Nguyễn Trương Khương phối hợp cùng đội ngũ Gây mê thực hiện phẫu thuật nội soi chỉnh hình cuốn mũi dưới. Với sự hỗ trợ của hệ thống trang thiết bị hiện đại và kỹ thuật gây mê toàn thân, ca mổ diễn ra nhanh chóng, chỉ trong vòng 40 phút.

Trong quá trình can thiệp, bác sĩ tiến hành loại bỏ phần mô phì đại và xương cuốn mũi dưới, từ đó mở rộng đường thở một cách tối đa. Điểm ưu việt của phương pháp này là vừa giải phóng sự tắc nghẽn, vừa bảo tồn vẹn toàn các chức năng sinh lý cần thiết của niêm mạc mũi.

Nhờ kỹ thuật nội soi xâm lấn tối thiểu, ca phẫu thuật đảm bảo tính thẩm mỹ cao, ít gây đau và hạn chế tối đa tình trạng chảy máu. Đặc biệt, người bệnh không cần đặt gạc (meche) trong hốc mũi sau mổ, một bước cải tiến giúp loại bỏ cảm giác đau buốt và khó chịu thường thấy trong các ca mổ mũi truyền thống.

Chỉ vài giờ sau phẫu thuật, đường thở của ông S. đã thông thoáng trở lại, các triệu chứng khó thở, nghẹt mũi giảm rõ rệt. Ngay khi tình trạng sức khỏe ổn định, người bệnh được xuất viện trong ngày.

Cảnh báo thói quen tự ý dùng thuốc không kê đơn 

ẢNH: BVCC

Từ trường hợp nêu trên, bác sĩ Khương cảnh báo về thói quen tự ý sử dụng các loại thuốc không kê đơn. Việc dùng thuốc thiếu kiểm soát, không có chỉ định và theo dõi của bác sĩ có thể che lấp triệu chứng, gây nhờn thuốc, làm bệnh diễn tiến âm thầm và dẫn đến nhiều biến chứng nghiêm trọng, khiến quá trình điều trị sau này trở nên phức tạp hơn.

Bác sĩ Khương khuyến cáo, nếu tình trạng nghẹt mũi hoặc chảy máu mũi kéo dài trên 2 tuần, tái diễn nhiều lần, kèm ngủ ngáy, khó thở hoặc giảm khứu giác… chúng ta nên chủ động thăm khám chuyên khoa Tai Mũi Họng để được chẩn đoán đúng nguyên nhân và điều trị kịp thời, tránh bỏ lỡ giai đoạn can thiệp hiệu quả.