Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết về phát triển kinh tế nhà nước

Theo Nghị quyết, nền tảng của kinh tế nhà nước bao gồm toàn bộ các nguồn lực do Nhà nước nắm giữ, quản lý và chi phối hoạt động nhằm thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế – xã hội, ổn định kinh tế vĩ mô và bảo đảm quốc phòng, an ninh. Các nguồn lực này không chỉ giới hạn ở doanh nghiệp nhà nước, mà còn bao gồm: Đất đai; tài nguyên khoáng sản, tài nguyên nước; vùng biển, vùng trời, không gian ngầm; hệ thống kết cấu hạ tầng do Nhà nước đầu tư; ngân sách nhà nước; dự trữ quốc gia; các quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách; tổ chức tín dụng nhà nước; vốn nhà nước tại doanh nghiệp mà Nhà nước nắm giữ từ 50% vốn điều lệ trở xuống; cùng hệ thống đơn vị sự nghiệp công lập…

Quan điểm chỉ đạo xuyên suốt: Kiến tạo, dẫn dắt và ổn định

Nghị quyết nhấn mạnh, sau 80 năm xây dựng và phát triển, kinh tế nhà nước luôn giữ vai trò chủ đạo, có chức năng định hướng, điều tiết nền kinh tế, góp phần quan trọng vào việc ổn định vĩ mô, bảo đảm các cân đối lớn và giữ vững quốc phòng, an ninh.

Tuy nhiên, Bộ Chính trị cũng thẳng thắn chỉ ra nhiều hạn chế, bất cập đang tồn tại. Hệ thống chính sách, pháp luật về kinh tế nhà nước chậm đổi mới, chưa theo kịp yêu cầu phát triển của nền kinh tế thị trường hiện đại. Nhiều doanh nghiệp nhà nước, lực lượng nòng cốt của kinh tế nhà nước hoạt động chưa hiệu quả, chưa tương xứng với nguồn lực và vị trí đang nắm giữ. Bên cạnh đó, tổ chức bộ máy các đơn vị sự nghiệp công lập còn cồng kềnh, cơ chế hoạt động và tự chủ tài chính chậm được cải cách.

Ảnh minh hoạ.

Để phát huy tốt hơn vai trò của kinh tế nhà nước trong giai đoạn mới, Nghị quyết xác định rõ quan điểm chỉ đạo: Kinh tế nhà nước tiếp tục giữ vai trò chủ đạo trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, bảo đảm ổn định vĩ mô, định hướng chiến lược phát triển dài hạn, giữ vững quốc phòng – an ninh, đồng thời góp phần thực hiện tiến bộ, công bằng xã hội và bảo đảm an sinh.

Kinh tế nhà nước cũng được xác định là nguồn lực quan trọng để Nhà nước chủ động chi phối, can thiệp kịp thời khi phát sinh các yêu cầu đột xuất, cấp bách của nền kinh tế và xã hội.

Kinh tế nhà nước phải tiên phong, dẫn dắt mô hình tăng trưởng mới

Bộ phát wifi 4G di động mini ROOSEE M610, chuẩn wifi 6

Một điểm nhấn quan trọng khác của Nghị quyết là khẳng định kinh tế nhà nước bình đẳng trước pháp luật với các khu vực kinh tế khác. Các nguồn lực kinh tế nhà nước phải được rà soát, thống kê, đánh giá và hạch toán đầy đủ theo nguyên tắc thị trường, gắn chặt với các mục tiêu phát triển kinh tế – xã hội và yêu cầu bảo đảm quốc phòng, an ninh.

Nghị quyết yêu cầu đánh giá tác động và phân tích lợi ích, chi phí xã hội của việc đầu tư, sử dụng nguồn lực nhà nước theo thông lệ quốc tế; giải quyết hài hòa mối quan hệ Nhà nước – thị trường – xã hội; tách bạch rõ giữa việc sử dụng nguồn lực nhà nước cho cung cấp hàng hóa, dịch vụ công và thực hiện nhiệm vụ chính trị với các hoạt động kinh doanh.

Theo Nghị quyết, kinh tế nhà nước không chỉ giữ vai trò ổn định mà còn phải tiên phong kiến tạo phát triển, dẫn dắt công nghiệp hóa, hiện đại hóa, cơ cấu lại nền kinh tế và hình thành mô hình tăng trưởng mới, lấy khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực then chốt, qua đó nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.

Mục tiêu cụ thể đến năm 2030 và tầm nhìn 2045

Nghị quyết đặt ra các mục tiêu rõ ràng đến năm 2030: Phấn đấu có 50 doanh nghiệp nhà nước nằm trong nhóm 500 doanh nghiệp lớn nhất Đông Nam Á, từ 1 – 3 doanh nghiệp nhà nước vào nhóm 500 doanh nghiệp lớn nhất thế giới. Hình thành một số tập đoàn kinh tế, doanh nghiệp nhà nước quy mô lớn, công nghệ hiện đại, đủ sức cạnh tranh khu vực và quốc tế, giữ vai trò dẫn dắt doanh nghiệp trong nước tham gia sâu vào các chuỗi giá trị toàn cầu.

Đến năm 2045, kinh tế nhà nước được kỳ vọng trở thành nền tảng vững chắc bảo đảm tự chủ chiến lược, tự cường và sức cạnh tranh toàn diện của nền kinh tế, với mức dự trữ quốc gia đạt khoảng 2% GDP; khoảng 60 doanh nghiệp nhà nước thuộc nhóm 500 doanh nghiệp lớn nhất Đông Nam Á và 5 doanh nghiệp lọt top 500 toàn cầu.

Mua Hàng với Shopee

Để hiện thực hóa các mục tiêu trên, Nghị quyết yêu cầu chuyển mạnh từ tư duy “quản lý hành chính” sang “kiến tạo phát triển”, tăng cường quản trị hiện đại; tách bạch rõ chức năng đại diện chủ sở hữu, chức năng quản lý nhà nước và chức năng thực hiện nhiệm vụ chính trị.

Đặc biệt, Nghị quyết nhấn mạnh việc chuẩn hóa và số hóa cơ sở dữ liệu về chủ thể và nguồn lực kinh tế nhà nước, bảo đảm liên thông, minh bạch, phục vụ hiệu quả công tác hoạch định chính sách. Đây được xem là nền tảng quan trọng để nâng cao hiệu quả quản trị và sử dụng nguồn lực nhà nước trong giai đoạn phát triển mới.