Dấu ấn cải cách hành chính, động lực kiến tạo chính quyền số vì Nhân dân

Chuyển tư duy từ “quản lý sang phục vụ”

Thực hiện công cuộc đổi mới toàn diện đất nước, Đảng ta đã đề ra nhiều chủ trương, đường lối về đổi mới tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị, xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa mà trọng tâm là cải cách nền hành chính nhà nước. Nghị quyết các Đại hội đại biểu toàn quốc của Đảng từ đổi mới (năm 1986) đến nay đều khẳng định cải cách hành chính nhà nước là chủ trương nhất quán, thể hiện tầm nhìn chiến lược của Đảng, là nhiệm vụ trọng tâm trong xây dựng, hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của Nhân dân, do Nhân dân, vì Nhân dân.

Thực hiện quan điểm chỉ đạo của Đảng về cải cách hành chính nhà nước, trong từng giai đoạn phát triển của đất nước, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành các chương trình, kế hoạch cải cách hành chính mang tính tổng thể, toàn diện, đồng bộ, có trọng tâm, trọng điểm và chỉ đạo triển khai một cách quyết liệt, thông suốt từ Trung ương tới chính quyền địa phương các cấp. Các chương trình, kế hoạch này đã cụ thể hóa những chủ trương của Đảng, tiếp tục khẳng định quyết tâm của Chính phủ trong việc xây dựng một nền hành chính dân chủ, chuyên nghiệp, hiện đại, hiệu lực, hiệu quả, hướng tới sự hài lòng của người dân.

Một trong những địa phương của cả nước luôn tiên phong trong công cuộc cải cách hành chính đó là Thủ đô Hà Nội. Trong nhiệm kỳ 2020 – 2025, công tác cải cách hành chính đã trở thành một trong những điểm nhấn đậm nét trong bức tranh phát triển toàn diện của Thủ đô. Hà Nội đã thực hiện bài bản, nghiêm túc, gắn cải cách hành chính với đổi mới tổ chức bộ máy, xây dựng mô hình chính quyền đô thị, chính quyền điện tử và tiến tới chính quyền số.

Ảnh minh họa.

Thành phố chuyển tư duy từ “quản lý sang phục vụ, từ hành chính sang kiến tạo, từ mệnh lệnh sang đồng hành”; phát huy vai trò tiên phong của cơ quan Đảng Thành phố trong quản trị, vận hành, phân tích dự báo, kiểm tra giám sát, ra quyết định dựa trên dữ liệu.

Thành phố đã có nhiều chương trình, kế hoạch, hoạt động cụ thể, thiết thực để đẩy mạnh cải cách hành chính. Hà Nội là địa phương đầu tiên hợp nhất 3 Ban Chỉ đạo (cải cách hành chính, chuyển đổi số, Đề án 06). Đây là bước đột phá lớn của thành phố Hà Nội, thể hiện “tư duy Thủ đô và hành động Hà Nội”, tinh thần “rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ quy trình, rõ hiệu quả”, “một việc – một đầu mối xuyên suốt”.

Cụm từ “Hà Nội là địa phương đầu tiên…” được nhấn mạnh thường xuyên trong các cuộc họp của Chính phủ khi nhắc đến việc Hà Nội triển khai các mô hình, các giải pháp ứng dụng công nghệ sáng tạo để phục vụ tốt hơn cho người dân, doanh nghiệp và phục vụ hiệu quả cho công tác quản lý hành chính, quản trị xã hội…

Trong đó, Thành phố đã tiên phong thực hiện thí điểm nhiều giải pháp mang tính đột phá như: xây dựng Hệ thống hồ sơ sức khỏe điện tử; hỗ trợ thiết bị thông minh cho các hộ gia đình khó khăn; hỗ trợ 100% phí cung cấp thông tin lý lịch tư pháp trên ứng dụng VNeID; miễn phí chữ ký số điện tử cá nhân; áp dụng “mức thu phí bằng không” khi công dân thực hiện thủ tục hành chính qua dịch vụ công trực tuyến; triển khai hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền và thu thuế khoán; chi trả an sinh xã hội, chỉ trả lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội không dùng tiền mặt; thanh toán giá trông giữ xe không dùng tiền mặt…

Ngoài ra, công tác cải cách hành chính trong Đảng được thành phố đẩy mạnh; thực hiện quyết liệt chuyển đổi số theo tinh thần Nghị quyết 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị, Quyết định 204-QĐ/TW ngày 29/11/2024 của Ban Bí thư. Hà Nội đã tiên phong triển khai 8 ứng dụng chuyển đổi số dùng chung cho khối đảng, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị – xã hội; đưa 4 thủ tục hành chính công trong Đảng lên Cổng dịch vụ công quốc gia; triển khai kế hoạch ứng dụng công nghệ thông tin giai đoạn 2022 – 2025, vận hành hiệu quả phần mềm công tác xây dựng Đảng…

Xe lưu động hỗ trợ người dân thực hiện thủ tục hành chính.

Những nỗ lực cải cách hành chính của Thành phố trong thời gian qua không chỉ dừng ở câu chuyện giảm bớt thủ tục, tinh giản bộ máy mà quan trọng hơn, đó là xây dựng một nền hành chính phục vụ, hiện đại, minh bạch, gắn bó mật thiết với Nhân dân. Đó vừa là dấu ấn nổi bật, đồng thời là nền tảng để Hà Nội bước vào giai đoạn phát triển mới với tầm nhìn xây dựng Thủ đô “Văn hiến – Văn minh – Hiện đại”.

Nhờ những nỗ lực đó, thành quả đã được gặt hái, năm 2024, chỉ số PAR INDEX của Hà Nội tiếp tục xếp thứ 3/63 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; Chỉ số SIPAS của Thành phố đạt 86,50% (tăng 2,93%), xếp thứ 11/63 tỉnh, thành phố tăng 10 bậc so với năm 2023, đứng thứ 2 trong 6 thành phố trực thuộc Trung ương; chỉ số PAPI được xếp vào nhóm các địa phương có Chỉ số tốt và góp phần duy trì ổn định mô hình chính quyền địa 2 cấp.

Điện Thoại Di Động Honor X6c 6GB + 128GB/256GB - Pin 5300mAh NFC - Camer

Công tác chuyển đổi số của Thành phố được triển khai trong mọi mặt đời sống xã hội, và đạt được những kết quả tích cực trên cả 3 trụ cột: chính quyền số, kinh tế số và xã hội số, đã đáp ứng cơ bản yêu cầu công tác cải cách hành chính. Công tác kiểm tra, giám sát tiếp tục được các cơ quan, đơn vị tăng cường, tạo chuyển biến khá rõ nét tích cực trong thực hiện nhiệm vụ chuyên môn ở các cơ quan, đơn vị; đội ngũ cán bộ công chức, viên chức thành phố đã có chuyển biến tích cực về nhận thức, hành động và hiệu quả phục vụ.

Bước tiến mạnh mẽ khi cải cách hành chính gắn với chuyển đổi số

Một trong những dấu ấn cải cách hành chính lớn nhất của Thành phố trong nhiệm kỳ vừa qua là sắp xếp đơn vị hành chính theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Hà Nội từ 526 xã, phường được sắp xếp lại còn 126 đơn vị hành chính cấp xã, gồm 51 phường và 75 xã. Cùng với các địa phương trên cả nước, Hà Nội chính thức vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp từ ngày 1/7.

Nhiều mô hình mới được triển khai hỗ trợ người dân thực hiện thủ tục hành chính.

Với tinh thần trách nhiệm cao, vượt qua mọi khó khăn, sau sắp xếp, tổ chức, bộ máy của các cơ quan, đơn vị trong hệ thống chính trị từ Thành phố đến cơ sở đồng bộ, tinh gọn hơn, hiệu lực, hiệu quả hoạt động được nâng lên rõ rệt.

Cùng với việc tinh gọn tổ chức bộ máy, UBND Thành phố đã đẩy mạnh cải cách hành chính theo tinh thần kiến tạo phát triển, trong đó điểm nhấn là mô hình thí điểm thành lập Trung tâm Phục vụ hành chính công thành phố Hà Nội. Đây được xem là bước đổi mới quan trọng trong cách thức tổ chức và cung ứng dịch vụ công, góp phần chuyển từ nền hành chính quản lý sang nền hành chính phục vụ.

Trung tâm Phục vụ hành chính công đã chủ động đề xuất nhiều giải pháp tháo gỡ vướng mắc trong quá trình giải quyết thủ tục hành chính, tạo nền tảng để tiếp tục nâng cao hiệu quả phục vụ, đáp ứng yêu cầu xây dựng chính quyền điện tử và chính quyền số. Nhiều mô hình mới được triển khai như điểm phục vụ hành chính công cộng đồng, xe lưu động hỗ trợ người dân thực hiện thủ tục hành chính, tăng tỷ lệ dịch vụ công trực tuyến, qua đó từng bước nâng cao mức độ hài lòng của người dân và doanh nghiệp.

Đáng chú ý, 12 chi nhánh của Trung tâm Phục vụ hành chính công đã thực hiện tiếp nhận thủ tục hành chính không phụ thuộc địa giới hành chính đối với 2.012 thủ tục, trong đó có 1.681 thủ tục hành chính cấp tỉnh và 331 thủ tục hành chính cấp xã. Thành phố cũng triển khai 476 mô hình đại lý dịch vụ công trực tuyến trên toàn địa bàn, đồng thời huy động sự tham gia của các doanh nghiệp như VNpost, Viettel Post, FPT Shop trong hỗ trợ người dân tiếp cận và sử dụng dịch vụ công.

Nhờ sự chỉ đạo quyết liệt trong phân luồng, rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ, Hà Nội đã hoàn thành và hoàn thành vượt mức 24/24 chỉ tiêu chủ yếu. Kết quả này góp phần quan trọng vào tăng trưởng kinh tế của Thủ đô, trong đó GRDP trên địa bàn đạt mức tăng 8,16%, cao hơn mục tiêu đề ra.

Thành phố triển khai mô hình đại lý dịch vụ công trực tuyến trên toàn địa bàn.

Nhiều nền tảng, ứng dụng phục vụ người dân và doanh nghiệp tiếp tục phát huy hiệu quả. Tiêu biểu là ứng dụng Công dân Thủ đô số iHanoi với 5,8 triệu người dùng và 205 triệu lượt truy cập. Hệ thống đã tiếp nhận hơn 109.000 phản ánh của người dân, trong đó gần 99% đã được xử lý. Bên cạnh đó, sổ sức khỏe điện tử tích hợp trên VNeID đã có hơn 11,3 triệu hồ sơ được các cơ sở khám chữa bệnh liên thông dữ liệu lên Cổng tiếp nhận dữ liệu quốc gia về bảo hiểm, góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ y tế và quản lý dân sinh.

Thành phố cũng đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với tinh giản thủ tục hành chính và chuyển đổi số toàn diện. Hà Nội đã hoàn thành xây dựng và phê duyệt phương án tái cấu trúc 293 thủ tục hành chính để cung cấp dịch vụ công trực tuyến toàn trình, liền mạch, hiệu quả và tối ưu chi phí. Đây là những thủ tục phổ biến, mỗi năm phát sinh trung bình khoảng 2,39 triệu hồ sơ, tập trung vào các lĩnh vực tác động trực tiếp đến đời sống người dân và hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Công Tơ Điện Hunonic Entec - Giải Pháp Tiết Kiệm Năng Lượng Thông Minh Điều Khiển

Chi tiết Địa chỉ tổ chức chịu trách nhiệm hàng hóa Tên tổ chức chịu trách nhiệm hàng hóa Khu vực xuất xứ Thời hạn bảo hành Điện áp đầu vào (V) Công suất (W) Loại bảo hành Thương hiệu 750 KIM GIANG HUNONIC HÀ NộI Việt Nam 12 tháng 220v 14000 Bảo hành

Cách đây vài năm, nhắc đến thủ tục hành chính, người dân thường nghĩ ngay đến những tập hồ sơ dày cộm, những ngày nghỉ phép để đi xếp hàng và cả nỗi lo về sự phiền hà, nhũng nhiễu. Thế nhưng hiện nay, dịch vụ công trực tuyến toàn trình đã xóa nhòa ranh giới địa lý và thời gian. Khái niệm “giờ hành chính” dần trở nên vô nghĩa khi người dân có thể nộp hồ sơ đăng ký khai sinh, làm thủ tục đất đai, hay đăng ký kinh doanh ngay tại nhà mình chỉ với một chiếc điện thoại thông minh.

Trong thực tiễn, nhiều xã, phường đã chủ động triển khai cải cách hành chính gắn với chuyển đổi số và đạt được những kết quả rõ rệt. Điển hình, UBND phường Hoàng Liệt đã xây dựng phần mềm và chuyên trang hỗ trợ thủ tục hành chính số, giúp người dân dễ dàng tra cứu và nộp hồ sơ trực tuyến; đồng thời phát triển kênh truyền thông trên nền tảng số để tuyên truyền về cải cách hành chính, cũng như triển khai các sáng kiến ứng dụng công nghệ mới trong quản lý giáo dục.

Chủ tịch UBND phường Hoàng Liệt Nguyễn Anh Tuấn cho biết: “Các giải pháp này không chỉ nâng cao hiệu quả cải cách hành chính ở cơ sở mà còn góp phần hình thành nền tảng công dân số, hướng tới xây dựng chính quyền số hiện đại, phục vụ người dân ngày càng tốt hơn”.

Người dân thực hiện thủ tục hành chính.

Hay tại UBND xã Phú Cát, xã đã triển khai sáng kiến “4K”, gồm: Không viết, không giấy tờ, không chờ đợi, không phiền hà. Điểm nhấn tạo sự khác biệt của mô hình “4K” là người dân không phải viết bất kỳ giấy tờ nào khi đến làm thủ tục. Ngay từ khi bước vào Điểm phục vụ hành chính công, người dân được hỗ trợ nhập liệu trên máy tính bảng, hoặc tách dữ liệu tự động từ Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Tên, tuổi, ngày sinh, địa chỉ, mã định danh… được hệ thống điền sẵn; công dân chỉ cần kiểm tra và xác nhận.

Thống kê cho thấy, 100% hồ sơ hộ tịch ở xã được tiếp nhận điện tử. Thời gian tiếp nhận từ 15 phút, giảm còn 5 phút/hồ sơ. Tỷ lệ sai sót thông tin giảm so với khi người dân phải tự viết tay. Công dân chỉ cần mang căn cước công dân hoặc điện thoại có mã định danh…

Câu chuyện của phường Hoàng Liệt và xã Phú Cát là số ít trong nhiều mô hình dịch vụ hành chính công của Hà Nội đang từng ngày phát huy hiệu quả. Có thể thấy, cải cách hành chính hay chuyển đổi số không chỉ là câu chuyện của những con số, phần mềm hay quy trình, mà đang định hình lại cách chính quyền tương tác với người dân và doanh nghiệp. Từ cấp Thành phố đến cơ sở, những đổi mới mạnh mẽ, thực chất và lấy người dân làm trung tâm đã và đang tạo dựng niềm tin mới vào một nền hành chính hiện đại, minh bạch và phục vụ.

Bước sang năm 2026 và hướng tới Đại hội XIV của Đảng, thành phố Hà Nội đặt ra nhiều mục tiêu mới trong cải cách hành chính, tập trung vào việc tiếp tục rà soát, đơn giản hóa thủ tục hành chính và thủ tục nội bộ, tăng cường phân cấp, ủy quyền, nâng cao hiệu quả phối hợp liên thông giữa các đơn vị, đồng thời đẩy mạnh tái cấu trúc thủ tục hành chính để cung cấp dịch vụ công trực tuyến cho người dân và doanh nghiệp.