Nghệ An: Thiếu thợ xây dựng, nhiều công trình nhà ở phải thi công cầm chừng

Thiếu thợ xây, nhiều công trình bị đình trệ

Số lượng thợ xây dựng sau Tết Bính Ngọ 2026 bỗng thiếu hụt nghiêm trọng. Các chủ thầu nhận định, một bộ phận thợ xây về quê ăn Tết, nghỉ rằm chưa quay lại làm việc. Số khác chuyển sang ngành nghề có thu nhập ổn định và nhẹ nhàng hơn như làm công nhân tại các khu công nghiệp, làm dịch vụ hoặc đi làm ăn xa. Thiếu thợ xây, khiến nhiều công trình nhà ở phải thi công cầm chừng, thậm chí tạm dừng.

Hàng loạt công trình nhà ở riêng lẻ khu vực thành phố Vinh cũ chưa thể thi công trở lại vì thiếu thợ xây.

Chị Lê Thị Hiền, người dân trú phường Vinh Lộc cho biết: Cuối tháng 11/2025, gia đình tôi ký hợp đồng xây dựng một căn nhà. Hiện nay mới xây xong phần thô mà phải tạm dừng thi công gần tháng nay vì không có thợ xây.

Sau Tết, tôi cũng gọi điện thúc giục chủ thầu khẩn trương thi công nhưng đều nhận được câu trả lời rằng thiếu thợ, phải tranh thủ cho anh em tập trung đổ mái nốt nhà này, hoàn thiện nốt công trình kia rồi mới quay lại làm được.

“Nhà tôi xây có hai tầng, diện tích một sàn chỉ khoảng 50m2, tưởng rằng chỉ 3 tháng là xong, nhưng giờ phải tạm dừng vì nhà thầu thiếu thợ. Làm dở dang ra rồi, bây giờ nếu yêu cầu chấm dứt hợp đồng thì khó cả mình, cả nhà thầu.

Tình trạng này không biết kéo dài đến bao giờ, trong khi sắt thép, xi măng đã nhập về phải có người trông nom, để lâu hư hại mất công mất tiền”, chị Hiền than thở.

Anh Lê Công Sơn, trú phường Thành Vinh, một nhà đầu tư chuyên xây dựng nhà trọn gói trên địa bàn thành phố Vinh cũ chia sẻ: “Trước Tết chúng tôi đã ký hợp đồng với một tổ thợ từ 15 – 20 người để đồng loạt triển khai thi công 8 công trình nhà ba tầng loại vừa và nhỏ ở phường Vinh Lộc. Thế nhưng, sau Tết số lao động quay lại làm việc chỉ được 1/2 so với nhu cầu”.

“Nhiều người xin nghỉ để làm việc ở địa bàn khác hoặc chuyển hẳn sang nghề mới. Hiện chỉ có hai nhóm thợ duy trì triển khai xây dựng phần thô ở hai công trình nhà, còn các nhà khác thì đang đợi các nhóm thợ quay lại làm, cùng với đó chúng tôi cũng đang tìm thêm thợ bổ sung mà vẫn chưa tìm được”, anh Sơn lo lắng.

Cần có môi trường làm việc, đãi ngộ tốt hơn

Theo ông Ngô Mạnh Thắng, trú phường Thành Vinh, cai nhân công cho các công trình dự án trên địa bàn Nghệ An, do nhu cầu xây dựng các trụ sở cơ quan, trường học, nhà ở dân dụng ở Nghệ An những năm gần đây tăng mạnh nên xảy ra thiếu nhân công.

Trong khi nghề thợ xây không có lao động trẻ, vì họ chủ yếu chọn làm việc tại các nhà máy, khu công nghiệp. Điều này dẫn tới tình trạng chủ thầu luôn phải “đỏ mắt” tìm thợ, nhất là vào mùa cao điểm dịp cuối năm và ra Tết Âm lịch.

Quang Hùng Studio

Bình thường nhóm thầu chúng tôi luôn duy trì từ 50 – 60 thợ xây dựng để cung cấp cho các dự án xây dựng. Tuy nhiên, ra Tết năm nay chỉ có khoảng 50% thợ quay lại làm. Trong khi, chủ đầu tư liên tục thúc tiến độ.

Để giữ chân thợ, tôi còn phải trả thù lao lên tới 500 nghìn đồng/người/ngày, cơm nuôi cho những người thợ “cứng”; 300 – 350 nghìn đồng/người/ngày cho thợ phụ nhưng cũng chẳng tuyển đủ quân.

Trao đổi về vấn đề này, ông Nguyễn Văn Hải, Phó giám đốc Sở Xây dựng Nghệ An cho biết: Sau Tết Bính Ngọ, tại Nghệ An triển khai đồng loạt nhiều công trình Nhà nước, khu đô thị và các công trình dân sinh, kéo theo nhu cầu nhân công tăng mạnh.

Tuy nhiên, nguồn lao động thợ xây ngày càng thu hẹp do nhiều người chuyển sang làm việc trong các khu công nghiệp hoặc rời địa phương tìm kiếm công việc có thu nhập ổn định hơn.

Sự thiếu hụt này không chỉ gây khó khăn cho các hộ dân có nhu cầu xây dựng, sửa chữa nhà cửa mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ các công trình giao thông, hạ tầng kỹ thuật trên địa bàn.

Cũng phải nhìn nhận thực tế rằng, thợ xây là một trong những ngành, nghề lao động nặng nhọc, bị ảnh hưởng rất nhiều đến sức khỏe. Ngoài ra, có những lúc, người thợ phải treo mình lơ lửng trên những tòa nhà cao tầng giữa trời nắng nóng, trong điều kiện thiếu thiết bị bảo hộ, cần thiết.

Do vậy nghề thợ xây ngày càng “mất giá” trong mắt lao động trẻ, phần lớn chỉ có những người trung niên, quá tuổi để vào làm việc tại các công ty mới theo nghề thợ xây.

Theo ông Hải, thời gian tới, cần thay đổi cách quản lý theo hướng bảo đảm quyền lợi sức khỏe, đời sống lâu dài cho người lao động, hướng đến một môi trường làm việc chuyên nghiệp, có như vậy mới thu hút được giới trẻ.

Quang Hùng Studio

Cùng với đó, các chủ thầu cũng nên đề ra các chế độ đãi ngộ tốt với những thợ giỏi, tìm kiếm thợ mới, thợ trẻ bằng cách nâng mức trả nhân công cao hơn. Bên cạnh đó, đầu tư máy móc, thiết bị tiên tiến nhằm giảm sự nặng nhọc cho người thợ, cũng như tăng năng suất lao động.

Và chú trọng việc tham gia bảo hiểm xã hội, bảo hiểm tai nạn và bảo đảm các quyền lợi cơ bản cho người lao động sẽ tạo sự yên tâm, tăng tính gắn bó với nghề. Khi người lao động được đào tạo bài bản, làm việc an toàn, có thu nhập và phúc lợi tương xứng, họ sẽ gắn bó lâu dài với nghề.

Ông Trần Phi Hùng, Trưởng phòng Lao động – Việc làm – An toàn lao động (Sở Nội vụ Nghệ An), cho biết: Thực tế việc thiếu lao động xây dựng hiện nay chủ yếu ở các công trình nhỏ lẻ hoặc các công trình nhà ở riêng lẻ của người dân.

Tuy nhiên, khi các đơn vị doanh nghiệp có nhu cầu về lao động mà có văn bản gửi đến Sở, Sở sẽ ban hành văn bản gửi đến 130 phường xã trên địa bàn để địa phương có thông báo về nhu cầu ứng tuyển lao động của đơn vị. Cách làm này sẽ phần nào gỡ được nút thắt thiếu hụt nhân lực lao động xây dựng.

Còn về vấn đề đào tạo nguồn nhân lực trong ngành Xây dựng, hàng năm Sở cũng phối hợp với Sở Giáo dục rà soát nhu cầu đào tạo của các đơn vị, địa phương theo ngành nghề đề xuất để lên phương án gửi các trường nghề đào tạo. Địa phương, doanh nghiệp mà có nhu cầu đào tạo thì chúng tôi phối hợp đề xuất ngay.