Vì sao công tác xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai vẫn còn chậm?

Khối lượng công việc rất lớn, tiến độ còn chậm

Tại cuộc họp báo thường kỳ ngày 1/4 của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, ông Mai Văn Phấn – Phó Cục trưởng Cục Quản lý đất đai cho biết, việc xây dựng và hoàn thiện cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai là nhiệm vụ trọng tâm, mang tính nền tảng trong quản lý nhà nước, phát triển kinh tế – xã hội và thúc đẩy chuyển đổi số quốc gia.

Theo ông Phấn, nguyên tắc xuyên suốt trong quá trình triển khai là bảo đảm dữ liệu “đúng – đủ – sạch – sống – thống nhất – dùng chung” trên phạm vi cả nước. Thống kê cho thấy, cả nước hiện có khoảng 106 triệu thửa đất, tuy nhiên mới chỉ có khoảng 61 triệu thửa được cập nhật vào cơ sở dữ liệu. Trong số này, chỉ khoảng 24 triệu thửa đạt tiêu chí “đúng, đủ, sạch, sống”.

“Như vậy, vẫn còn khoảng 45 triệu thửa đất chưa được tạo lập dữ liệu và gần 37 triệu thửa cần được rà soát, làm sạch và cập nhật. Khối lượng công việc còn lại là rất lớn, tập trung chủ yếu tại 34 tỉnh, thành phố. Đáng chú ý, đến nay chưa có địa phương nào hoàn thành đầy đủ việc xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai đáp ứng các tiêu chí đề ra. Một số địa phương có khối lượng công việc lớn gồm Quảng Ninh, Lạng Sơn, Phú Thọ, Tuyên Quang, Thanh Hóa, Nghệ An. Để hoàn thành mục tiêu trong năm 2026, các bộ, ngành và địa phương cần tập trung cao độ, triển khai đồng bộ các giải pháp kỹ thuật và tổ chức thực hiện”, ông Phấn chia sẻ.

Phân tích nguyên nhân khiến tiến độ còn chậm, đại diện Cục Quản lý đất đai chỉ ra ba nhóm yếu tố chính. Thứ nhất là quyết tâm chính trị của địa phương. Dù cùng quy định và nhiệm vụ, nhưng có nơi triển khai nhanh, hiệu quả, trong khi một số địa phương còn thiếu sự quyết liệt trong chỉ đạo và giám sát.

Mua Hàng với Shopee

Thứ hai là vấn đề nguồn lực. Một số địa phương có nguồn thu từ đất lớn nhưng chưa bố trí đủ kinh phí cho việc xây dựng cơ sở dữ liệu. Ngược lại, những địa phương có nguồn thu thấp gặp khó khăn trong việc huy động nguồn lực, trong khi hỗ trợ từ Trung ương còn hạn chế.

Thứ ba là sự phối hợp trong tổ chức thực hiện. Những nơi có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cấp, các ngành thì tiến độ đạt được cao. Ngược lại, nếu triển khai rời rạc, thiếu liên thông thì công việc bị chậm trễ.

Đồng bộ giải pháp, hoàn thiện hành lang pháp lý

Để tháo gỡ khó khăn, theo ông Mai Văn Phấn, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã triển khai nhiều giải pháp đồng bộ. Sau Chiến dịch cao điểm 90 ngày đêm làm sạch dữ liệu đất đai, Bộ đã yêu cầu các địa phương tiếp tục đẩy nhanh tiến độ, hoàn thành khối lượng công việc còn lại.

Đồng thời, Chính phủ đã ban hành Chỉ thị số 05/CT-TTg, xác định rõ trách nhiệm của từng bộ, ngành, địa phương trong việc đo đạc, lập bản đồ địa chính, đăng ký đất đai và xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia.

Tải VPBank

Đáng chú ý, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã ban hành Thông tư số 19/2026/TT-BNNMT quy định kỹ thuật thực hiện đồng bộ các khâu từ đo đạc, đăng ký đến xây dựng cơ sở dữ liệu. Quy trình được thiết kế liên thông ngay từ đầu, xử lý dữ liệu theo thời gian thực, tăng cường kiểm soát chất lượng ở nhiều cấp. Dữ liệu được kiểm tra chéo, ký số và tích hợp trực tiếp vào hệ thống, bảo đảm tính chính xác và đồng bộ.

Song song với đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã phối hợp với Bộ Công an triển khai Kế hoạch số 2959/KH-BNNMT-BCA, trong đó tập trung vào việc rà soát, làm sạch dữ liệu, đo đạc bản đồ, đăng ký đất đai và xây dựng cơ sở dữ liệu. Kế hoạch đã được triển khai đồng bộ đến 3.321 cấp xã trên toàn quốc, giao chỉ tiêu cụ thể theo từng tháng nhằm kiểm soát tiến độ.